Szukasz tłumacza ekspresowego z angielskiego i niemieckiego w Warszawie? Najlepsze tłumaczenia!

ROZWOJ MALARSTWA BIZANTYŃSKIEGO

Nie można dziś studiować historii malarstwa włoskiego Trecenta i Quattrocenta nie biorąc pod uwagą malarstwa bizantyńskiego. Koncepcja Yasariego, że renesans rozpoczął się z twórczością Giotta przez uwolnienie się od wpływów bizantyńskich, okazuje się coraz bardziej fałszywa w miarę, jak poznajemy zabytki sztuki bizantyńskiej. Mianowicie w Konstantynopolu za panowania Paleologów rozpoczął się wielki ruch odrodzenia starożytności klasycznej, który przeniesie się do Italii. Przenika on całe malarstwo bizantyńskie XIII i XIV w. Malarstwo to z jednej strony pozostaje wierne pięknu form helleńskich, z drugiej zajmuje się ono rozwiązywaniem zagadnień technicznych, tych samych, które wystąpią w Italii: perspektywy i koloru. Należy tu wyróżnić:

– a) Mozaiki. Tradycyjna technika wydaje ostatnie arcydzieło w Konstantynopolu w klasztorze Kahrie Dżami (1310-1320). Dzieciństwo Chrystusa jest pierwszym przejawem renesansu, dzięki szlachetności i harmonii figur, elegancji postawy i draperii.

– b) Malarstwo ścienne, które poczynając od XII w. przeżywa godny podziwu rozwój. Mury kościołów słowiańskich (Serbia, Bułgaria, Ruś) nikną pod malowidłami umieszczonymi w rzędach nad sobą i pokrywającymi ściany od dołu do góry. Serbia była szczególnie bogata w zabytki tego malarstwa: Nerez (1143), Mileszewo (ok. r. 1230), Boiana (1259), So- poczani (ok. r. 1265), Nagoriczino i Deczani (XIV w.). Niemniej jednak najbardziej znane zabytki znajdują się w samej Grecji, na górze Atos i na Peloponezie w Mistra, niedaleko Sparty, stolicy despotów Morei. W kościołach Metropolii, Brontocheion, Peribleptos, Pantanassa śledzić możemy postępy osiągnięte w ciągu stu lat w dziedzinie perspektywy oraz w przedstawianiu ruchu. Boska liturgia w Peribleptos (ok. r. 1350) osiąga niemal epicką wielkość.

– c) Ikony. Wykonuje się je w technice malarskiej i mozaikowej. Pojawiają się one w w. XII (Matka Boska Włodzimierska w Moskwie) i powoli zaczynają zastępować malowidła ścienne. Dzięki wprowadzeniu ikonostasu utrzymują one zresztą przez pewien czas wartość monumentalną. Poczynając od XV w. stanowią na Rusi najważniejszą część dekoracji wnętrza bez wątpienia dlatego, że drewniana konstrukcja cerkwi nie sprzyja stosowaniu fresku. Szkoła kreteńska odegrała także poważną rolę w rozwoju ikony. Ziuiastowanie w Moskwie przypomina Kahrie Dżami: w Trójcy Sw. Andrzeja Rublewa (Moskwa, ok. r. 1410) harmonijne linie, zwłaszcza draperii, melancholijny wyraz bardzo kobiecych twarzy przypominają upadłe anioły jakiegoś bardziej naiwnego Botticellego. Ikony, łatwe do przenoszenia, będą najważniejszym czynnikiem rozpowszech ni nienia malarstwa bizantyńskiego. Spotykamy je nawet we Francji: Chusta św. Weroniki z Laon jest autentycznym dziełem słowiańskim z w. XII.

Architektura Europy zachodniej jest nadal gotycka, ale równolegle z kształtowaniem się odrębności narodowych traci jedność duchową. Lokalne odmiany architektoniczne lub dekoracyjne, dużo silniej wyodrębnione niż w poprzednim okresie, występują poza terytorium Francji w Anglii (perpendicular style), w Hiszpanii (styl mudejar), w Portugalii (styl manuelin), pomijając nawet Italię, która wstępuje na zupełnie odmienną drogę.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.